-(으)니까
Ngakho, ngenxa yokuthi
-니까 yisiphetho sokuxhuma esisho 'ngoba' noma 'ngakho'. Sihlanganisa isizathu emushweni wokuqala nomphumela, umyalo, noma isiphakamiso emushweni wesibili.
Isebenza kanjani
-니까 iyindlela ebalulekile yohlelo lolimi yokuveza izizathu, ikakhulukazi lapho kuholela emiyalweni noma eziphakamisweni. Isebenziseka kakhulu kune--아/어서 kulezi zimo.
Imithetho yokuhlanganisa:
1. Isiqu sesenzo/isichasiso siphela ngonkamisa noma ㄹ: Engeza -니까.
- 가다 (to go) → 가니까 (because I go)
- 예쁘다 (to be pretty) → 예쁘니까 (because it's pretty)
- 만들다 (to make) → 만드니까 (because I make) (Qaphela: ㄹ iyasuswa)
2. Isiqu sesenzo/isichasiso siphela ngongwaqa (ngaphandle kuka ㄹ): Engeza -으니까.
- 먹다 (to eat) → 먹으니까 (because I eat)
- 좋다 (to be good) → 좋으니까 (because it's good)
3. Amabizo: Engeza -(이)니까.
- 학생 (student) → 학생이니까 (because I'm a student)
- 주말 (weekend) → 주말이니까 (because it's the weekend)
Ukusetshenziswa okuyinhloko:
1. Isizathu somyalo noma isiphakamiso
Lona umsebenzi obaluleke kakhulu ka -니까 kanye nomehluko wawo oyinhloko ne--아/어서. Umusho wesibili uvame ukuba umyalo (-으세요), isiphakamiso (-ㄹ까요?), noma isicelo (-ㅂ시다).
• 날씨가 추우니까 옷을 따뜻하게 입으세요. (Ngenxa yokuthi isimo sezulu siyabanda, sicela ugqoke ngokufudumele.)
• 이 영화가 재미있으니까 같이 봐요. (Ngenxa yokuthi le filimu iyajabulisa, masibukele ndawonye.)
2. Isizathu esisekelwe ekutholakaleni komkhulumeli
-니까 ingasetshenziswa lapho umkhulumeli eqaphela okuthile bese esho umphumela. Ivame ukuhunyushwa ngokuthi 'Lapho ngenza u-X, ngathola ukuthi u-Y, ngakho...'.
• 집에 와 보니까 아무도 없었어요. (Lapho ngifika ekhaya, ngathola ukuthi akekho muntu lapho.)
3. Ukusetshenziswa nesikhathi (Tense)
Ngokungafani ne--아/어서, -니까 inganamathiselwa kusikhathi esedlule -았/었-.
• 어제 시험이 끝났으니까 오늘은 놀러 가자. (Ngenxa yokuthi ukuhlolwa kuphele izolo, masihambe siyozijabulisa namuhla.)
Izibonelo (5)
- 날씨가 더우니까 에어컨을 켤까요?
Since it's hot, shall we turn on the air conditioner?
Igama ngegama: Weather hot-because air conditioner shall turn on?
Isizathu (kuyashisa) silandelwa yisiphakamiso (sivule i-AC?).
- 지금은 바쁘니까 나중에 전화해 주세요.
I'm busy right now, so please call me later.
Igama ngegama: Now busy-because later call please give.
Isizathu (ngimatasa) silandelwa ngumyalo/isicelo (sicela ushayele kamuva).
- 어제 숙제를 다 했으니까 오늘은 마음이 편해요.
Because I finished all my homework yesterday, I feel at ease today.
Igama ngegama: Yesterday homework all did-because today mind is comfortable.
Lesi sibonelo sibonisa ukuthi i--니까 isetshenziswa kanjani nophawu lwenkathi edlule i--했-. Ngokungafani ne--아/어서, i--니까 ingakwazi ukuthatha uphawu lwenkathi edlule, futhi uma yenza njalo, ivame ukuzwakala sengathi uchaza isizathu sakho.
- 저는 외국인이니까 한국말을 잘 못해요.
Because I am a foreigner, I don't speak Korean well.
Igama ngegama: I foreigner-because Korean language well cannot do.
Lapha, -이니까 inamathiselwe ebizweni (외국인) ukuze isho isizathu.
- 창문을 여니까 시원한 바람이 들어왔어요.
When I opened the window, a cool breeze came in.
Igama ngegama: Window open-so cool breeze came in.
Lokhu kukhombisa incazelo 'yokuthola'. Isenzo sokuvula ifasitela saholela ekutholakaleni/emiphumeleni yomoya opholile.
Amaphutha avamile
Ukusebenzisa -아/어서 nemiyalo noma iziphakamiso.
날씨가 좋아서 공원에 갑시다.날씨가 좋으니까 공원에 갑시다.Uhlelo lolimi -아/어서 alukwazi ukulandelwa yimisho yeziphakamiso (masenze...) noma imisho yomyalo (sicela wenze...). Kufanele usebenzise -니까 kulezi zimo.
Ukusebenzisa isikhathi esedlule -았/었- ngaphambi kwe -아/어서.
어제 피곤했어서 일찍 잤어요.어제 피곤해서 일찍 잤어요.Awukwazi ukunamathisela uphawu lwenkathi edlule ngokuqondile ku--아/어서. Inkathi iqondakala esenzweni sokugcina.
Ihlangana kanjani
Funda lokhu kuqala
Izakhiwo ezihlobene
- -아/어서Ngenxa Yokuthi, Ngakho-ke
Zombili zisho 'ngoba', kodwa -아/어서 isetshenziselwa imbangela nemiphumela ejwayelekile, eqondile futhi ayikwazi ukusetshenziswa nemiyalo noma iziphakamiso. -니까 isetshenziswa lapho isizathu siholela emyalweni, esiphakamisweni, noma kuwukwahlulela komuntu siqu.
Izinga 2 - -기 때문에Ngenxa Yokuthi
Enye indlela yokusho ukuthi 'ngoba'. I--기 때문에 ihlelekile kakhulu futhi igcizelela isizathu esinengqondo nesisobala. Njenge--아/어서, ngokuvamile ayisetshenziswa nemiyalo noma iziphakamiso; sebenzisa i--니까 kulokho.
Izinga 4 - -ㄴ/는데Ulwazi Lwangemuva, Kodwa
Nakuba -ㄴ/는데 inganikeza ulwazi olungemuva olusebenza njengesizathu, ithambile kakhulu futhi ayiqondile kune -니까. Ibeka isimo noma umongo kunokusho imbangela eqondile.
Izinga 3 - -더니Ngikubone, bese kuba...
Ifana nencazelo 'yokuthola' ka -니까. -더니 isetshenziswa lapho umkhulumeli ebona okuthile (umusho wokuqala) bese ebika ushintsho noma isimo esiwumphumela (umusho wesibili).
Izinga 4
Funda lokhu ngokulandelayo
Izakhiwo ezakhelwe phezu kwalesi.