-아/어야 되다
Duhet, duhet të
Përdorni -아/어야 되다 për të thënë se 'duhet' të bëni diçka. Kjo bashkëngjitet rrënjëve të foljeve.
Ky model ka edhe një faqe kryesore: -아/어야 하다 (Duhet / Duhet të)
Si funksionon
Ky model është një nga mënyrat më të zakonshme për të shprehur detyrim ose nevojë në gjuhën koreane. Është i barasvlershëm me 'duhet' në shqip.
Rregullat e zgjedhimit:
Zgjedhimi varet nga zanorja e fundit e rrënjës së foljes.
- Nëse zanorja e fundit është ㅏ ose ㅗ, shtohet -아야 되다.
- 가다 (shkoj) → 가 + 아야 되다 → 가야 되다
- 보다 (shoh) → 보 + 아야 되다 → 봐야 되다 - Nëse zanorja e fundit është çfarëdo tjetër (ㅓ, ㅜ, ㅣ, etj.), shtohet -어야 되다.
- 먹다 (ha) → 먹 + 어야 되다 → 먹어야 되다
- 읽다 (lexoj) → 읽 + 어야 되다 → 읽어야 되다 - Për foljet me 하다, bëhet gjithmonë 해야 되다.
- 공부하다 (studioj) → 공부해야 되다
- 운동하다 (bëj ushtrime) → 운동해야 되다
Ky model është shumë i ngjashëm me -아/어야 하다, dhe mund të përdoren në vend të njëri-tjetrit. -아/어야 되다 është pak më i zakonshëm në të folurit e përditshëm, ndërsa -아/어야 하다 është pak më i zakonshëm me shkrim. Kuptimi është i njëjtë.
Shembuj (5)
- 내일 일찍 일어나야 돼요.
I have to wake up early tomorrow.
Fjalë për fjalë: Nesër herët duhet të zgjohem.
- 숙제를 다 해야 돼요.
I have to do all my homework.
Fjalë për fjalë: Detyrat e shtëpisë të gjitha duhet t'i bëj.
- 도서관에서 책을 빌리려면 학생증이 있어야 돼요.
To borrow books from the library, you must have a student ID.
Fjalë për fjalë: Në bibliotekë libra për të marrë nëse keni ndërmend kartën e studentit duhet ta keni.
- 비행기를 타기 전에 여권을 보여 줘야 돼요.
You have to show your passport before getting on the plane.
Këtu, modeli i bashkëngjitet foljes 주다 në formën -아/어 주다 (për të bërë diçka për dikë). 보여 주다 do të thotë 'për të treguar'.
- 어제까지 보고서를 냈어야 됐어요.
I had to submit the report by yesterday.
Kjo tregon formën e kohës së shkuar, -았/었어야 되다.
Gabimet e zakonshme
Ngatërrimi i detyrimit (-아/어야 되다) me lejen (-아/어도 되다).
Kuptim tjetërA: 지금 가도 돼요? (May I go now?) B: 네, 지금 가야 돼요. (Yes, you must go now.)A: 지금 가도 돼요? (May I go now?) B: 네, 가도 돼요. (Yes, you may go.)-아/어야 되다 shpreh detyrim ('duhet'), ndërsa -아/어도 되다 shpreh leje ('mund'). Përgjigjja ndaj një pyetjeje për leje me një fjali detyrimi tingëllon e panatyrshme dhe imponuese, sikur po e urdhëroni personin të largohet.
Si lidhet
Mëso këtë së pari
Modele të lidhura
- -아/어야 하다Duhet / Duhet të
Ky model ka kuptim pothuajse të njëjtë ('duhet') dhe shpesh mund të këmbehet me të. -아/어야 되다. -아/어야 되다 është pak më i zakonshëm në të folur, ndërsa -아/어야 하다 është pak më i zakonshëm me shkrim.
Niveli 2 - -지 않아도 되다Nuk është e nevojshme, nuk duhet
Ky është i kundërti i drejtpërdrejtë, që do të thotë 'nuk duhet të bësh diçka'. Shpreh mungesën e detyrimit. Për shembull, '숙제를 해야 돼요' (Duhet të bësh detyrat) kundrejt '숙제를 하지 않아도 돼요' (Nuk duhet t'i bësh detyrat).
Niveli 3 - -(으)면 안 되다Nuk duhet, nuk duhet
Ky model shpreh ndalim ('nuk duhet', 'nuk lejohet'). Ndërsa -아/어야 되다 tregon atë që është e nevojshme, -면 안 되다 tregon atë që është e ndaluar. Ato janë kundërpjesë logjike.
Niveli 3 - -아/어도 되다Mundësi, leje
Ky model shpreh leje ('mund', 'është në rregull të'). Është thelbësore ta dalloni këtë nga -아/어야 되다 (detyrim), pasi ato shpesh ngatërrohen nga nxënësit për shkak të strukturës së tyre të ngjashme.
Niveli 3
Mëso më pas
Modele që mbështeten te ky.