-아/어도 되다
Puss, esser lubì
Vegn duvrà per dumandar u dar lubientscha. I signifitga 'i è en urden da...' u 'ti pos...'.
Co quai funcziuna
Quest muster vegn duvrà per dumandar, dar u discurrer davart permissiun. El s'unescha cun radischs da verbs e d'adjectivs, per exempel 비싸도 돼요 («igl è bunfabivel era sche quai è char»).
Conjugaziun:
La conjugaziun suonda las medemas reglas sco la finiziun curtaschaivla informala -아/어.
- Sche l'ultima vocala da la radisch dal verb è ㅏ u ㅗ, agiuntas ti -아도 되다.
(p. ex., 가다 → 가도 되다, 보다 → 봐도 되다) - Sche l'ultima vocala è ina qualaunqua autra (ㅓ, ㅜ, ㅣ, etc.), agiuntas ti -어도 되다.
(p. ex., 먹다 → 먹어도 되다, 읽다 → 읽어도 되다) - Tar ils verbs cun 하다 daventa quai -해도 되다.
(p. ex., 공부하다 → 공부해도 되다)
Utilisaziun:
1. Dumandar per permissiun: Dovra quai en furma da dumonda, sco -아/어도 돼요?
• 사진을 찍어도 돼요? (Dastg jau far ina fotografia?)
2. Dar permissiun: Dovra quai en ina frasa affirmativa.
• 네, 찍어도 돼요. (Gea, ti dastgas far ina.)
3. Refusar permissiun: Na dovra betg -아/어도 안 돼요 per dir na. Quai munta «era sche ti fas quai, na funcziuna quai betg», per exempel sche la camera na funcziuna betg malgrà che ti fas ina fotografia. Per refusar permissiun, dovra il muster -(으)면 안 되다 («ti na dastgas betg»).
• 아니요, 찍으면 안 돼요. (Na, ti na dastgas betg far ina.)
Il verb 되다 po savens vegnir remplazzà cun 괜찮다 (esser en urden / esser bunfabivel) cun bunamain la medema significaziun.
• 지금 들어가도 괜찮아요? (Èsi en urden sche jau viand enter ussa?)
Exempels (5)
- 여기 앉아도 돼요?
May I sit here?
Pled per pled: Qua sidiar-sch'era èsi en urden?
- 창문을 열어도 될까요?
Is it okay if I open the window?
Pled per pled: Fanestra avrir-sch'era vegnisi ad esser en urden?
Duvrar -ㄹ까요 fa che la dumonda suna in pau pli mavaivla e pli polite che -요.
- 수업 후에 질문해도 됩니다.
You may ask questions after class.
Pled per pled: Class suenter dumondas-far-sch'era èsi en urden (formal).
- 이 음식을 먹어도 괜찮아요.
It's okay to eat this food.
Pled per pled: Questa mangiativa mangiar-sch'era èsi en urden.
괜찮다 (esser en urden) vegn savens duvrà sco sinonim da 되다 en questa structura.
- 늦게 와도 돼요. 걱정하지 마세요.
It's okay if you come late. Don't worry.
Pled per pled: Tard vegnir-sch'era èsi en urden. S'inquietar betg.
Sbagls frequents
Duvrar -아/어도 되다 (lubientscha) cura che ti vuls exprimer obligaziun, quai che pretenda -아/어야 되다.
Autra significaziun숙제를 내일 해도 돼요.숙제를 내일 해야 돼요.L'exempel 'fallà' è gramaticalmain perfet, ma el signifitga 'jau dastg far pensums damaun.' Sche ti vuls exprimer obligaziun ('jau stoss far pensums damaun'), stos ti duvrar la structura correcta, -아/어야 되다. Quai è in sbagl commun da tscherner la fallada structura per il senn giavischà.
Duvrar il connector fallà, sco -고 enstagl da -아/어.
지금 가고 돼요?지금 가도 돼요?Questa structura pretenda il connector -아/어, che vegn determinà da la davosa vucala dal stem dal verb (가다 -> 가 + -아도 -> 가도). La particla -고 vegn duvrada per enumerar acziuns u mussar ina sequenza, betg per dar lubientscha.
Co ch'i sa collia
Emprenda quai l'emprim
Models colliads
- -(으)면 안 되다Must not, should not
Quai è la moda la pli communa da refusar lubientscha u exprimer scumond ('na betg', 'na duess betg'). Quai è il cuntrapol direct a -아/어도 되다 per rispostas negativas.
Nivel 3 - -아/어야 되다/하다Have to, must
Exprima obligaziun ('stoss', 'ha da'). Quai è il cuntrari da -아/어도 되다, che exprima lubientscha. Learners scumbiglian savens quests dus.
Nivel 3 - -지 않아도 되다Betg ch'i na dovra betg, betg necessari
Exprima ina mancanza da necessitad ('na stoss betg'). Entant che -아/어도 되다 dat lubientscha da far insatge, dat questa structura 'lubientscha' da betg far insatge.
Nivel 3 - -(으)ㄹ 수 있다/없다Puder/na puder
Exprima abilità ('pos'/'na pos betg'). Entant che -아/어도 되다 tracta lubientscha, tracta -ㄹ 수 있다 abilità. Intgins cops pon els sa surcuvrir en il senn (p.ex., 'Pos jau duvrar quai?' pudess esser davart lubientscha u abilità), ma lur funcziuns da basa èn distinctas.
Nivel 2