-(으)ㄹ 걸
Ek moes dalk, ek wed
-ㄹ 걸 het twee hoofgebruike: om spyt uit te druk ('ek moes...') en om ’n raaiskoot te maak ('ek wed...'). Die betekenis word deur die konteks en intonasie bepaal.
Hoe dit werk
-ㄹ 걸 is ’n veelsydige sinsending met twee primêre betekenisse wat deur konteks en intonasie onderskei word.
1. Spyt (후회): "Ek moes..."
Dit is ’n baie algemene gebruik. Dit spreek spyt uit oor iets wat jy nie gedoen het nie in die verlede, maar wens jy het. Dit word dikwels gebruik wanneer jy met jouself praat of ’n gedagte hardop mompel.
- Dit heg direk aan die werkwoord/byvoeglike naamwoordstam of 이다/아니다.
- Die volledige, meer eksplisiete vorm is -ㄹ/을 걸 그랬다, maar in toevallige spraak word dit dikwels verkort na net -ㄹ 걸.
- Die intonasie vir hierdie betekenis is tipies dalend.
Voorbeeld:
A: 시험 잘 봤어? (Het jy goed gevaar in die eksamen?)
B: 아니, 공부 좀 더 할 걸... (Nee, ek moes dalk ’n bietjie meer gestudeer het...)
2. Veronderstelling / Raaiskoot (추측): "Ek wed..." / "Waarskynlik..."
Hierdie gebruik spreek die spreker se raaiskoot of aanname oor ’n huidige of toekomstige situasie uit. Dit impliseer dat die spreker nie 100% seker is nie, maar ’n sterk vermoede het.
- Dit word in gesprekke met ander gebruik, nie net as ’n alleenspraak nie.
- Die intonasie kan óf stygend óf dalend wees, afhangende van of jy ’n stelling maak of om bevestiging vra.
- Dit kan ’n ligte weerspreking impliseer van wat die ander persoon dalk dink.
Voorbeeld:
A: 지금 전화하면 지수 씨가 받을까? (As ek nou bel, dink jy Jisu sal antwoord?)
B: 아마 자고 있을 걸. (Sy slaap seker, ek wed.)
Vervoegingsreëls:
- Werkwoord/Byvoeglike naamwoordstam eindig op ’n vokaal of ㄹ: + -ㄹ 걸 (bv., 가다 → 갈 걸, 예쁘다 → 예쁠 걸, 만들다 → 만들 걸)
- Werkwoord/Byvoeglike naamwoordstam eindig op ’n konsonant (behalwe ㄹ): + -을 걸 (bv., 먹다 → 먹을 걸, 좋다 → 좋을 걸)
- Selfstandige naamwoorde met 이다/아니다: + -일 걸 / 아닐 걸 (bv., 학생이다 → 학생일 걸, 의사가 아니다 → 의사가 아닐 걸)
Voorbeelde (4)
- 우산을 가져올 걸. 비가 오네.
I should have brought an umbrella. It's raining.
Woord vir woord: Paraplu bring moes ek. Dit reën.
Dit is ’n uitdrukking van spyt. Die spreker het nie ’n sambreel gebring nie en wens nou hulle het.
- 그 영화는 이미 끝났을 걸.
That movie has probably ended by now, I bet.
Woord vir woord: Daardie fliek het seker al geëindig, ek wed.
Dit is ’n veronderstelling oor ’n huidige situasie. Die spreker raai dat die fliek verby is.
- 진작 말할 걸. 기회를 놓쳤어.
I should have said something sooner. I missed the chance.
Woord vir woord: Vroeër sê moes ek. Kans gemis.
Dit toon spyt dat ’n aksie (om iets te sê) nie in die verlede geneem is nie.
- 민수 씨는 지금 회의 중일 걸.
Minsu is probably in a meeting right now.
Woord vir woord: Minsu nou in ’n vergadering, ek wed.
Dit is ’n raaiskoot oor wat Minsu tans doen. Dit heg aan ’n selfstandige naamwoord + 이다 patroon (회의 중이다 → 회의 중일 걸).
Algemene foute
Om -ㄹ 걸 te gebruik om ’n eenvoudige toekomstige voorneme uit te druk.
Ander betekenis내일 일찍 일어날 걸.내일 일찍 일어날게. / 내일 일찍 일어날 거야.-ㄹ 걸 is vir spyt of veronderstelling, nie vir die stel van ’n plan of belofte nie. Die verkeerde sin klink asof jy reeds spyt is dat jy nie môre vroeg opstaan nie, wat onlogies is. Gebruik -ㄹ게 vir ’n belofte of -ㄹ 거야 vir ’n algemene toekomsplan.
Om te vergeet om ’n negatiewe vorm te gebruik wanneer jy spyt is oor ’n aksie wat jy wel gedoen het.
Ander betekenis어제 그 말을 할 걸.어제 그 말을 하지 말 걸.-ㄹ 걸 spreek spyt uit oor iets wat jy nie gedoen het nie. Om spyt te wees oor ’n aksie wat jy wel uitgevoer het, moet jy die werkwoord ontken, tipies deur -지 말다 te gebruik. Die voorbeeld '어제 그 말을 할 걸' is grammatikaal korrek, maar dit beteken 'Ek moes dit gister gesê het.' As jy spyt wil uitspreek dat jy dit gesê het, moet jy sê '어제 그 말을 하지 말 걸' (Ek moes dit nie gister gesê het nie).
Hoe dit verband hou
Leer eers hierdie een
Verwante patrone
- -(으)ㄹ걸 그랬다Ek Moes Dit Gedoen Het
Dit is die volledige, meer eksplisiete weergawe van die spyt-betekenis van -ㄹ 걸. Terwyl -ㄹ 걸 ’n algemene afkorting in spraak is, druk -ㄹ걸 그랬다 duidelik en ondubbelsinnig uit 'Ek moes gedoen het...'
Vlak 6 - -았/었으면 좋겠다Ek Wens, Ek Hoop
Albei druk ’n begeerte vir ’n ander werklikheid uit. -았/었으면 좋겠다 beteken 'Ek wens ek het...', wat baie naby in gevoel is aan die spyt van -ㄹ 걸 ('Ek moes...').
Vlak 3 - -나 보다Dit lyk asof
Albei word gebruik om ’n raaiskoot te maak. -나 보다 ('dit lyk asof') word dikwels gebruik wanneer jy visuele of sensoriese bewyse vir jou raaiskoot het. -ㄹ 걸 is meer ’n persoonlike veronderstelling of vermoede wat nie noodwendig op direkte bewyse gebaseer is nie.
Vlak 4 - -ㄴ/는/ㄹ 텐데Ek verwag, dit is waarskynlik dat
Albei kan ’n aanname oor ’n situasie uitdruk. -ㄴ/는/ㄹ 텐데 ('dit is waarskynlik dat..., so/maar...') skep dikwels ’n agtergrondsituasie vir ’n volgende klousule, terwyl -ㄹ 걸 ’n selfstandige sinsending is wat bloot die raaiskoot stel.
Vlak 6 - -(으)ㄹ 뻔하다Bynaam Gebeur
-ㄹ 뻔하다 beteken 'het amper iets gedoen'. Dit is verwant aan spyt omdat jy dikwels -ㄹ 걸 daarna gebruik. Byvoorbeeld, '시험에 떨어질 뻔했다. 공부 좀 더 할 걸.' ('Ek het amper die toets gedruip. Ek moes dalk meer gestudeer het.')
Vlak 4