-을랑
Tema Emfatike (Arkaike)
-을랑 është një prapashtesë e vjetër që e thekson fuqishëm emrin me të cilin lidhet, duke e veçuar shpesh nga gjërat e tjera.
Si funksionon
-을랑 është një prapashtesë e veçantë që i shton një theks të fortë emrit që ndjek, duke e shënuar atë si temën kryesore të bisedës, shpesh me një ndjesi krahasimi ose përzgjedhjeje. Mendojeni si të thoshit: "sa i përket kësaj gjëje specifike (dhe jo të tjerave)..." ose "se po flasim për këtë, atëherë...".
Zgjedhimi:
Ajo u ngjitet drejtpërdrejt emrave. Forma varet nga faktori nëse emri mbaron me bashkëtingëllore apo me zanore.
- Emrat që mbarojnë me bashkëtingëllore + 을랑 (p.sh., 밥 → 밥을랑, 돈 → 돈을랑)
- Emrat që mbarojnë me zanore + 랑 (p.sh., 너 → 너랑, 공부 → 공부랑)
Shënim: Forma me zanore -랑 mund të ngatërrohet lehtësisht me prapashtesën -랑 që do të thotë "dhe/me". Konteksti është shumë i rëndësishëm për t'i dalluar.
Përdorimi dhe nuanca:
Funksioni kryesor i -을랑 është të veçojë dhe të theksojë temën. Ky theks shpesh krijon një krahasim me gjëra të tjera të papërmendura. Përdoret shpesh në urdhra ose sugjerime për të nënvizuar se çfarë duhet ose nuk duhet të bëhet lidhur me atë temë.
Për shembull:
돈은 걱정 마. (Mos u shqetëso për paratë.) - Shënimi standard i temës.
돈을랑 걱정 마. (Sa për paratë, mos u shqetëso fare për to.) - Theksim më i fortë. Nënkupton se ndërsa gjërat e tjera mund të jenë shqetësuese, paratë në veçanti nuk duhet të jenë problem.
Për shkak të tonit të saj arkaik dhe të fortë, përdorimi i -을랑 në bisedat e përditshme do të tingëllonte shumë jashtë vendit, si përdorimi i fjalëve të vjetra në gjuhën e sotme. Është një model që duhet ta njihni për ta kuptuar, më shumë sesa për ta përdorur në të folurin e përditshëm.
Shembuj (4)
- 다른 건 몰라도 밥을랑 꼭 챙겨 먹어라.
Nuk e di për gjërat e tjera, por sa për ushqimin tënd, sigurohu që ta hash.
Fjalë për fjalë: Gjërat e tjera nuk i di, por ushqimet (emfatike) patjetër kujdesu e haji.
Këtu, '밥을랑' thekson fuqishëm 'ushqimin' si të vetmen gjë për të cilën duhet pasur kujdes, në krahasim me 'gjërat e tjera'.
- 돈을랑 걱정 말고 공부나 열심히 해.
Sa për paratë, mos u shqetëso dhe thjesht studio fort.
Fjalë për fjalë: Paratë (emfatike) mos u shqetëso dhe studimin thjesht me zell bëje.
Kjo është një shprehje klasike, e thënë shpesh nga prindërit. '돈을랑' veçon 'paratë' si temën për të cilën nuk duhet shqetësuar, duke përqendruar dëgjuesin te studimi.
- 그 사람 말을랑 아예 듣지를 마라.
Sa për fjalët e atij personi, mos i dëgjo fare.
Fjalë për fjalë: Fjalët e atij personi (emfatike) fare mos i dëgjo.
Përdorimi i '말을랑' shton një theks të fortë, thuajse paralajmërues, duke e bërë urdhrin më të fuqishëm sesa po të përdorej '말은'.
- 옛날이야기에서는 "못된 욕심을랑 버려라" 하고 가르쳤다.
Në përrallat e vjetra mësonin: "Sa për lakminë e keqe, flakeni atë."
Fjalë për fjalë: Në tregimet e vjetra "lakminë e keqe (emfatike) flake" dhe mësonin.
Ky shembull tregon se si -을랑 i përshtatet tonit të folklorit apo tregimeve tradicionale, duke theksuar një mësim moral.
Gabimet e zakonshme
Përdorimi i -을랑 në bisedat e përditshme moderne.
오늘 저녁을랑 뭐 먹을까?오늘 저녁은 뭐 먹을까?-을랑 është një prapashtesë arkaike. Përdorimi i saj në një pyetje të thjeshtë të përditshme si kjo tingëllon shumë nenatyrshëm dhe jashtë vendit. Treguesi standard i temës -은/는 është zgjedhja e duhur për të folurin modern.
Ngatërrimi i -(을)랑 emfatike me -(이)랑 shoqëruese 'dhe/me'.
Kuptim tjetër그 일은 잊어버려.그 일일랑 잊어버려.Prapashtesa e temës emfatike 을랑/(ㄹ)랑 i ngjitet një emri kundrinor/teme për 'sa i përket ~ (të paktën kësaj)'. Mos e ngatërroni me prapashtesën shoqëruese -(이)랑 'dhe/me'. Krahasimi: 그 일은 잊어버려 (temë asnjanëse) kundrejt 그 일일랑 잊어버려 (emfatike 'sa për atë çështje, harroje').
Modele të lidhura
- 은/는Shënuesi i temës
Ky është treguesi standard i temës. -을랑 është një version shumë më i fortë dhe arkaik i -은/는, që përdoret për theksim të fortë ose krahasim.
Niveli 1 - -이야말로/야말로Vërtet, me të vërtetë
Kjo prapashtesë shton gjithashtu theks, me kuptimin 'vërtet' ose 'me të vërtetë'. Ndërsa -을랑 thekson duke veçuar ose krahasuar, -이야말로 thekson duke konfirmuar diçka si shembullin kryesor.
Niveli 4 - -커녕Lëre Më
Me kuptimin 'le më', -커녕 përdoret për të bërë një krahasim të fortë negativ (p.sh., 'nuk bëj dot as B, e jo më A'). Kjo lidhet me nuancën krahasuese që mund të bartë edhe -을랑.
Niveli 4 - -조차Even, not even
Me kuptimin 'as/madje' (në një kontekst negativ), -조차 është një prapashtesë tjetër për theksim. Ajo nënvizon një situatë negative ekstreme ose të papritur, që është një lloj tjetër theksimi nga funksioni veçues i temës së -을랑.
Niveli 4 - -만Vetëm, por vetëm
Prapashtesa -만 do të thotë 'vetëm'. Të dyja -을랑 dhe -만 veçojnë një emër, por -만 e kufizon rreptësisht fushën ('vetëm kjo'), ndërsa -을랑 thekson temën ('sa për këtë...').
Niveli 2