-았/었더니

Kur bëra, pasi bëra

Niveli 4Tingëllon si at eotdeoni

-았/었더니 lidh një veprim të kaluar të kryer nga folësi me një rezultat ose zbulim. Do të thotë 'Bëra X, dhe pastaj zbulova/kuptova Y' ose 'Sepse bëra X, ndodhi Y'.

Si funksionon

-았/었더니 është një prapashtesë lidhëse që i bashkëngjitet temës së foljes për të lidhur një veprim të kaluar të kryer nga folësi me një zbulim ose rezultat të mëvonshëm. Pjesia e parë është gjithmonë në kohën e shkuar dhe subjekti duhet të jetë folësi ('unë' ose 'ne').

Ka dy funksione kryesore:

1. Zbulim ose situatë e re
Folësi kryen një veprim dhe, si rezultat, zbulon ose ndeshet me një fakt ose situatë të re. Subjekti i pjesisë së parë është folësi, por subjekti i pjesisë së dytë mund të jetë i ndryshëm.

  • 오랜만에 고향에 갔더니 많은 것이 변해 있었어요. (Shkova në vendlindje pas një kohe të gjatë dhe zbulova se shumë gjëra kishin ndryshuar.)
  • 창문을 열었더니 시원한 바람이 들어왔어요. (Hapa dritaren dhe hyri një erë e freskët.)

2. Shkak dhe pasojë
Veprimi i kaluar i folësit është shkaku i drejtpërdrejtë i rezultatit të përshkruar në pjesinë e dytë. Në këtë rast, subjekti i të dyja pjesive është zakonisht folësi.

  • 어제 늦게 잤더니 오늘 너무 피곤해요. (Sepse fjeta vonë dje, sot jam shumë i lodhur.)
  • 매일 운동했더니 건강이 좋아졌어요. (Ushtrova çdo ditë dhe, si rezultat, shëndeti im u përmirësua.)

Zgjedhimi:
Formohet duke shtuar -았/었- te tema e foljes, e ndjekur nga -더니.

  • Tema e foljes që mbaron me ㅏ ose ㅗ + -았더니 (p.sh., 가다 → 갔더니, 보다 → 봤더니)
  • Tema e foljes që mbaron me zanore të tjera + -었더니 (p.sh., 먹다 → 먹었더니, 열다 → 열었더니)
  • Foljet me 하다 → 했더니 (p.sh., 공부하다 → 공부했더니)

Dallimi i rëndësishëm: -았/었더니 kundrejt -더니
Kjo është një pikë kritike. -았/었더니 përdoret vetëm për veprimet e folësit (veta e parë). Përkundrazi, -더니 përdoret kur folësi vëzhgon një veprim ose gjendje të dikujt ose diçkaje tjetër (veta e tretë).

  • Unë studiova shumë dhe pastaj kalova. → 제가 열심히 공부했더니 합격했어요. (Saktë)
  • Miku im studioi shumë dhe pastaj kaloi. → 친구가 열심히 공부하더니 합격했어요. (Saktë, duke përdorur -더니)

Shembuj (4)

  1. 어제 운동을 열심히 했더니 오늘 몸이 아파요.

    I exercised hard yesterday, so my body aches today.

    Fjalë për fjalë: Dje ushtrova me zell, kështu që sot trupi më dhemb.

    Kjo tregon një marrëdhënie të drejtpërdrejtë shkak-pasojë. Veprimi i folësit (ushtrimi) shkaktoi rezultatin (dhimbjen e trupit).

  2. 오랜만에 친구에게 전화했더니 번호가 바뀌었어요.

    I called my friend for the first time in a while and found out their number had changed.

    Fjalë për fjalë: Pas një kohe të gjatë i telefonova mikut, kështu që numri kishte ndryshuar.

    Kjo tregon një zbulim. Veprimi i folësit (telefonata) çoi në zbulimin e një fakti të ri (numri kishte ndryshuar).

  3. 백화점에 갔더니 세일을 하고 있었어요.

    I went to the department store and discovered they were having a sale.

    Fjalë për fjalë: Shkova në dyqan, kështu që po bëhej një shitje me zbritje.

    Kjo tregon një zbulim. Veprimi i folësit (shkuarja në dyqan) çoi në gjetjen e një situate të re (po bëhej një shitje me zbritje).

  4. 커피를 너무 많이 마셨더니 잠이 안 와요.

    I drank too much coffee, so now I can't sleep.

    Fjalë për fjalë: Piva shumë kafe, kështu që tani gjumi nuk më vjen.

    Kjo tregon një marrëdhënie të drejtpërdrejtë shkak-pasojë. Veprimi i folësit (pirja e kafesë) shkaktoi rezultatin (pamundësinë për të fjetur).

Gabimet e zakonshme

  • Përdorimi i -았/었더니 kur subjekti i veprimit të parë nuk është folësi.

    Kuptim tjetër동생이 밥을 많이 먹었더니 배탈이 났어요.
    동생이 밥을 많이 먹더니 배탈이 났어요.

    -았/었더니 përdoret vetëm kur folësi ('unë') kryen veprimin e parë. Për të vëzhguar një veprim të kryer nga dikush tjetër (si 'vëllai im') dhe rezultatin e tij, duhet të përdorni -더니 në vend të kësaj.

  • Përdorimi i -았/었더니 me mbiemra në pjesinë e parë.

    어제 날씨가 좋았더니 기분도 좋아요.
    어제 날씨가 좋아서 기분이 좋았어요.

    Pjesia e parë duhet të përshkruajë një veprim të kryer nga folësi, prandaj duhet të jetë një folje. '날씨가 좋다' (moti është i mirë) është një përshkrim i një gjendjeje, jo një veprim. Për të shprehur një arsye të thjeshtë si kjo, një model tjetër si -아/어서 është më natyral.

Si lidhet

Mëso këtë së pari

Modele të lidhura

Fjalët në këtë model

-았더니-었더니-였더니
Praktiko -았/었더니 në BubblegumPoppy, mësuesja jote AI, shkruan mësime në gjuhën koreane në nivelin tënd. Prek çdo pikë gramatikore në një mësim për të parë shpjegimin e plotë.