-아/어지다
Bihurtu, bihurtu
-아/어지다 amaiera polifazetikoa da, denboran zehar gertatzen den aldaketa bat erakusten duena. Adjektibo bati gehitzen zaionean, ezaugarri hori 'bihurtzea' edo 'egitea' esan nahi du. Adibidez, 'epela' (따뜻하다) 'epeltzea' (따뜻해지다) bihurtzen da. Aditz batzuekin ere erabil daiteke ahots pasiboa sortzeko, subjektuari zerbait 'egiten' zaiola adieraziz.
Nola funtzionatzen duen
Eredu honek bi funtzio nagusi ditu: adjektiboekin egoera-aldaketa bat adieraztea eta aditzekin ahots pasiboa osatzea.
1. Egoera-aldaketa (adjektiboekin)
Hau da erabilera ohikoena. Adjektiboaren erroari eransten zaio ' [adjektiboa] bihurtu' edo '[adjektiboa] egin' esan nahi duen aditza sortzeko. Kalitate edo egoeraren aldaketa mailakatu edo osatua erakusten du.
Konjugazio-arauak:
- Erroaren azken bokala ㅏ edo ㅗ bada, gehitu -아지다.
- 좋다 (ona) → 좋아지다 (ona bihurtu)
- 밝다 (distiratsua) → 밝아지다 (distiratsu bihurtu) - Azken bokala beste edozein bada, gehitu -어지다.
- 춥다 (hotza) → 추워지다 (hotz bihurtu) (ㅂ irregularra)
- 예쁘다 (polita) → 예뻐지다 (polit bihurtu) (ㅡ irregularra) - 하다-rekin amaitzen diren adjektiboetarako, -해지다 bihurtzen da.
- 깨끗하다 (garbia) → 깨끗해지다 (garbi bihurtu)
- 복잡하다 (konplikatua) → 복잡해지다 (konplikatu bihurtu)
Forma hau sarritan iraganaldiarekin erabiltzen da aldaketa osatua erakusteko (adibidez, 날씨가 따뜻해졌어요 - Eguraldia epeldu da).
2. Ahots pasiboa (aditzekin)
Eredu hau ekintza-aditz batzuen erroei ere erants dakieke aditz pasiboa sortzeko. Ahots pasiboak esan nahi du esaldiaren subjektua ekintza jasotzen ari dela, egin beharrean.
Adibideak:
- 쓰다 (idatzi) → 써지다 (idatzia izan)
- 만들다 (egin) → 만들어지다 (egina izan)
- 믿다 (sinetsi) → 믿어지다 (sinetsia izan)
Adibidez:
Aktiboa: 제가 이 책을 썼어요. (Nik liburu hau idatzi nuen.)
Pasiboa: 이 책은 잘 써졌어요. (Liburu hau ondo idatzia izan zen.)
Aditz askok beren forma pasibo bereziak dituzten arren (sarritan -이/히/리/기- erabiliz), -아/어지다 aditzak pasibo bihurtzeko modu arrunta da, batez ere beste forma pasiborik ez dutenentzat.
Adibideak (5)
- 날씨가 점점 추워져요.
The weather is gradually getting colder.
Hitzez hitz: Weather gradually becomes cold.
춥다 (hotza) + -어지다 → 추워지다 (hotz bihurtu). Honek denboran zehar gertatzen den egoera-aldaketa erakusten du.
- 방이 깨끗해졌어요.
The room has become clean.
Hitzez hitz: Room became clean.
깨끗하다 (garbia) + -아/어지다 → 깨끗해지다. Iraganaldiko -졌어요 formak aldaketa osatuta dagoela adierazten du.
- 열심히 공부하면 한국어 실력이 좋아질 거예요.
If you study hard, your Korean skills will improve.
Hitzez hitz: Diligently if study, Korean skill will become good.
좋다 (ona) + -아지다 → 좋아지다. Hemen etorkizuneko denborarekin erabiltzen da etorkizuneko aldaketa bat iragartzeko.
- 이 건물은 10년 전에 만들어졌어요.
This building was built 10 years ago.
Hitzez hitz: This building 10 years before was made.
만들다 (egin) + -어지다 → 만들어지다 (egina izan). Hau forma pasiboa da, eraikinak egina izateko ekintza jaso zuela adieraziz.
- 그 이야기는 믿어지지 않아요.
That story is unbelievable.
Hitzez hitz: That story is not believed.
믿다 (sinetsi) + -어지다 → 믿어지다 (sinetsia izan). Forma pasibo honek adierazten du hiztunak ezin duela istorioa sinetsi.
Ohiko akatsak
Using -아/어지다 with nouns instead of 되다.
저는 의사졌어요.저는 의사가 되었어요.-아/어지다 adjektiboekin lotzen da kalitate-aldaketa bat deskribatzeko (adibidez, polit bihurtzea). Izen bat bihurtzea deskribatzeko (medikua bezala), 'Noun + 이/가 되다' eredua erabili behar duzu.
Confusing the change of state (-아/어지다) with a change in situation (-게 되다).
내년에 한국에 예뻐질 거예요.내년에 한국에 가게 되었어요.-아/어지다 adjektiboekin erabiltzen da egoera-aldaketa baterako (adibidez, 예뻐지다 - polit bihurtu). -게 되다 aditzekin erabiltzen da egoera edo zirkunstantzien aldaketa bat adierazteko, sarritan hiztunaren kontrol zuzenetik kanpo dagoena. 'Egitea lortu' edo 'azkenean egitea' esan nahi du.
Nola lotzen den
Ikasi hau lehenik
Erlazionatutako egiturak
- -게 되다Bihurtu, amaitu
Biek aldaketa bat adierazten dute. -아/어지다 adjektibo baten egoeraren aldaketarako da (adibidez, 날씨가 추워지다 - eguraldia hotz bihurtzen da), eta -게 되다 egoera edo ekintza baten aldaketarako da (adibidez, 한국에 가게 되다 - azkenean Koreara joatea).
4. maila - 되다Bihurtu, baimenduta egon
-아/어지다 adjektiboentzat 'bihurtu' esan nahi duen bitartean, 되다 izenekin erabiltzen da 'bihurtu' esan nahi izateko. Adibidez, 예뻐지다 (polit bihurtu) vs. 의사가 되다 (mediku bihurtu).
2. maila - Adjektiboen Jokatzea
-아/어지다 adjektiboen erroari eransten zaio. Erroa nola aurkitu eta -아/어 konjugazio-araua nola aplikatu ulertzea ezinbestekoa da eredu hau behar bezala erabiltzeko.
Oinarriak - -았/었/였-Iraganaldia
Iraganaldiko markatzaile hau maiz erabiltzen da -아/어지다-rekin jada osatuta dagoen aldaketa bat deskribatzeko. Adibidez, 깨끗해졌어요 (garbi bihurtu da).
1. maila