-(으)러
Për të
-(으)러 përdoret për të thënë 'për të (bërë diçka)' kur shkoni ose vini nga një vend.
Si funksionon
-(으)러 është një model thelbësor për të shprehur qëllimin e lëvizjes së dikujt. Ai tregon qartë pse dikush po shkon ose po vjen nga një vend.
Rregulli i zgjedhimit:
Forma ndryshon bazuar në mbarimin e rrënjës së foljes:
- Nëse rrënja e foljes mbaron me zanore ose bashkëtingëlloren ㄹ, shtoni -러.
- 보다 (për të parë) → 보 + 러 → 보러
- 만나다 (për të takuar) → 만나 + 러 → 만나러
- 만들다 (për të bërë) → 만들 + 러 → 만들러 (ㄹ nuk bie) - Nëse rrënja e foljes mbaron me çdo bashkëtingëllore tjetër përveç ㄹ, shtoni -으러.
- 먹다 (për të ngrënë) → 먹 + 으러 → 먹으러
- 찾다 (për të gjetur) → 찾 + 으러 → 찾으러
Pikat kryesore të përdorimit:
1. Vetëm folje lëvizjeje: Folja që ndjek -(으)러 duhet të jetë një folje lëvizjeje, si 가다 (për të shkuar), 오다 (për të ardhur), 다니다 (për të ndjekur/frekuentuar), 올라가다 (për të ngjitur), 내려가다 (për të zbritur), 들어가다 (për të hyrë), 나오다 (për të dalë), etj.
2. I njëjti kryefjalë: Kryefjala e pjesisë së qëllimit (folja me -(으)러) dhe pjesisë së lëvizjes duhet të jetë i njëjti person.
3. Pa kohë në pjesinë e parë: Koha nuk shtohet kurrë te folja me -(으)러. Koha e përgjithshme e fjalisë përcaktohet nga folja përfundimtare e lëvizjes.
- Saktë: 영화를 보러 갔어요. (Shkova për të parë një film.)
- Gabim: 영화를 봤으러 갔어요.
Krahasim me -려고:
Si -(으)러 ashtu edhe -려고 mund të nënkuptojnë 'për të'. Megjithatë, -(으)러 kufizohet vetëm te foljet e lëvizjes, ndërsa -려고 mund të përdoret me çdo folje.
- 한국어를 배우러 한국에 왔어요. (Saktë - 왔어요 është folje lëvizjeje)
- 한국어를 배우려고 한국에 왔어요. (Saktë)
- 한국어를 배우려고 열심히 공부해요. (Saktë - 공부해요 nuk është folje lëvizjeje)
- 한국어를 배우러 열심히 공부해요. (Gabim)
Shembuj (5)
- 영화를 보러 극장에 갔어요.
I went to the theater to watch a movie.
Fjalë për fjalë: film për-të-parë teatër-në shkova.
- 점심을 먹으러 식당에 갈 거예요.
I'm going to the restaurant to eat lunch.
Fjalë për fjalë: drekë për-të-ngrënë restorant-në do-të-shkoj.
- 친구를 만나러 서울에 왔어요.
I came to Seoul to meet a friend.
Fjalë për fjalë: mik për-të-takuar Seul-në erdha.
- 돈을 찾으러 은행에 다녀왔어요.
I went to the bank (and came back) to withdraw money.
Folja 찾다 mbaron me bashkëtingëllore, prandaj përdoret -으러. 다녀오다 është një folje lëvizjeje e përbërë që do të thotë 'të shkosh dhe të kthehesh'.
- 케이크를 만들러 친구 집에 갔어요.
I went to a friend's house to make a cake.
Rrënja e foljes 만들다 mbaron me ㄹ, kështu që -러 bashkëngjitet drejtpërdrejt pa e hequr ㄹ.
Gabimet e zakonshme
Përdorimi i -(으)러 me një folje që nuk tregon lëvizje.
숙제를 하러 열심히 공부했어요.숙제를 하러 도서관에 갔어요.-(으)러 duhet të ndiqet nga një folje lëvizjeje si 가다 (për të shkuar) ose 오다 (për të ardhur). Për të shprehur qëllimin me një folje që nuk tregon lëvizje si 공부하다 (për të studiuar), duhet të përdorni një model tjetër si -려고 (p.sh., 숙제를 하려고 열심히 공부했어요).
Shtimi i treguesve të kohës te folja përpara -(으)러.
밥을 먹었으러 식당에 갔어요.밥을 먹으러 식당에 갔어요.Rrënja e foljes bashkëngjitet drejtpërdrejt me -(으)러 pa asnjë tregues kohe si -았/었-. Koha e gjithë fjalisë tregohet vetëm te folja e fundit (갔어요).
Si lidhet
Mëso këtë së pari
Modele të lidhura
- -(으)러 가다/오다Shko/vij për të bërë
Kjo është struktura më e zakonshme që përdor -러. Ajo kombinon treguesin e qëllimit -러 me dy foljet më bazike të lëvizjes, duke formuar një shprehje të gatshme për 'shkoj/vij për të bërë diçka'.
Niveli 2 - -(으)려고Për të, me qëllim që
Të dyja nënkuptojnë 'për të', por -려고 është më fleksibël. Mund të ndiqet nga çdo folje, ndërsa -러 kufizohet vetëm te foljet e lëvizjes. Ato janë të këmbyeshme vetëm kur folja e fundit është folje lëvizjeje.
Niveli 2 - -고자Me Qëllim Që, Me Synim Të
Një ekuivalent më formal dhe i stilit të shkruar të -려고. Ashtu si -려고, ai shpreh qëllim, por nuk kufizohet te foljet e lëvizjes, duke e bërë atë të ndryshëm nga -러.
Niveli 5 - -기 때문에Për shkak të
Kontrastohet qëllimi me arsyen. -러 shpjegon 'pse lëviz' (qëllimi), ndërsa -기 때문에 shpjegon 'pse ndodhi diçka' (arsyeja). Për shembull, 'Shkova në bibliotekë për të studiuar (공부하러)' kundrejt 'Nuk munda të shkoj sepse isha i sëmurë (아팠기 때문에)'.
Niveli 4