Шеми за неправилни глаголи
Одредени корејски глаголи и придавки, наречени „неправилни глаголи“, ја менуваат својата основа кога се конјугираат со одредени завршоци.
Како функционира
Во корејскиот јазик, повеќето глаголи се конјугираат предвидливо. Сепак, некои глаголи се „неправилни“ и нивните глаголски основи се менуваат. Промената обично се случува кога по основата следи самогласка. Еве ги најчестите неправилни шеми за почетници:
1. Неправилност со ㅂ (ㅂ → 우/오)
Кога глаголската основа завршува на ㅂ и по неа следи самогласка, ㅂ се менува во 우 или 오.
- 춥다 (да биде студено) → 춥 + -어요 → 추우 + 어요 → 추워요
- 덥다 (да биде топло) → 덥 + -어요 → 더우 + 어요 → 더워요
- 돕다 (да помогне) → 돕 + -아요 → 도오 + 아요 → 도와요
2. Неправилност со ㄷ (ㄷ → ㄹ)
Кога глаголската основа завршува на ㄷ и по неа следи самогласка, ㄷ се менува во ㄹ.
- 듣다 (да се слуша) → 듣 + -어요 → 들 + 어요 → 들어요
- 걷다 (да се пешачи) → 걷 + -어요 → 걸 + 어요 → 걸어요
Забелешка: Не сите глаголи со ㄷ се неправилни. На пример, 닫다 (да се затвори) е правилен: 닫아요.
3. Неправилност со ㄹ (ㄹ испаѓа)
Кога глаголската основа завршува на ㄹ и по неа следи ㄴ, ㅂ или ㅅ, гласот ㄹ испаѓа.
- 살다 (да се живее) + -ㅂ니다 → 사 + ㅂ니다 → 삽니다
- 알다 (да се знае) + -세요 → 아 + 세요 → 아세요
- 만들다 (да се направи) + -는 → 만드 + 는 → 만드는
Кога следи самогласка како во -아/어, ㄹ не испаѓа: 살다 → 살아요.
4. Неправилност со ㅅ (ㅅ испаѓа)
Кога глаголската основа завршува на ㅅ и по неа следи самогласка, гласот ㅅ испаѓа.
- 짓다 (да се изгради) → 짓 + -어요 → 지 + 어요 → 지어요
- 낫다 (да се оздрави) → 낫 + -아요 → 나 + 아요 → 나아요
Забелешка: Не сите глаголи со ㅅ се неправилни. На пример, 웃다 (да се смее) е правилен: 웃어요.
Примери (4)
- 날씨가 추워요.
Времето е студено.
Збор по збор: Време е студено.
Ова е неправилен глагол со „ㅂ“. Основата 춥- се менува во 추우- пред завршокот -어요, станувајќи 추워요.
- 음악을 들어요.
Слушам музика.
Збор по збор: Музика слушам.
Ова е неправилен глагол со „ㄷ“. Основата 듣- се менува во 들- пред завршокот -어요.
- 저는 서울에 살아요.
Живеам во Сеул.
Збор по збор: Јас во Сеул живеам.
Ова е неправилен глагол со „ㄹ“. Иако изгледа правилно со -아요, неправилноста се гледа со други завршоци. На пример, со официјалниот завршок -ㅂ니다, гласот ㄹ испаѓа и станува 삽니다.
- 감기가 다 나았어요.
Настинката ми помина целосно.
Збор по збор: Настинка целосно оздрави.
Ова е неправилен глагол со „ㅅ“. Основата 낫- го губи гласот ㅅ пред завршокот за минато време -았어요, станувајќи 나았어요.
Чести грешки
Заборавање да се промени основата за неправилните глаголи со ㄷ.
매일 공원에서 걷어요.매일 공원에서 걸어요.За неправилните глаголи со ㄷ како 걷다 (да се пешачи), гласот ㄷ мора да се промени во ㄹ пред завршок со самогласка како -어요.
Применување неправилни правила на правилни глаголи.
Друго значење문을 달아요.문을 닫아요.Не сите глаголи што завршуваат на ㄷ се неправилни. 닫다 (да се затвори) е правилен глагол, па неговата основа не се менува → 닫아요. (Во „문을 달아요“, 달다 значи „да закачи/прицврсти/инсталира“ — друг преоден глагол — а не 닫다.)
Заборавање да се испушти ㄹ пред одредени согласки.
서울에 살세요?서울에 사세요?Кај неправилните глаголи со ㄹ како 살다, гласот ㄹ мора да се испушти пред завршок што започнува со согласки како ㄴ, ㅂ или ㅅ. Завршокот -세요 започнува со ㅅ, па 살다 станува 사세요.
Како се поврзува
Научи го ова прво
Поврзани образци
- Глаголни основи
Неправилните шеми се целосно поврзани со тоа како се менува глаголската основа. Разбирањето што е основа е од суштинско значење за разбирање на неправилните глаголи.
Основи - -아/어Неформален завршеток
Неформалниот учтив завршок -아/어 е најчестиот завршок што предизвикува неправилни промени бидејќи започнува со самогласка.
Ниво 1 - -ㅂ/습니다Формална учтива завршница
Официјалниот завршок -ㅂ/습니다 е важен за да се види како функционираат неправилните глаголи со ㄹ, бидејќи основата со ㄹ испаѓа пред ㅂ.
Ниво 1