-(으)ㅁ

Nominalizatsiya qo‘shimchasi

3-daraja

Fe’l yoki sifat o‘zagiga -ㅁ/음 qo‘shib, uni otga aylantiring. Bu ingliz tilidagi '-ness' yoki '-ing' qo‘shimchalarini qo‘shishga o‘xshaydi, lekin ko‘pincha mavhum tushunchalar, holatlar yoki faktlar uchun ishlatiladi.

Qanday ishlaydi

-ㅁ/음 qo‘shimchasi fe’l va sifatlardan ot yasash uchun muhim vosita bo‘lib, bu jarayon nominalizatsiya deb ataladi. U koreys tilidagi yozma matnlarda, sarlavhalarda va rasmiy nutqda tushunchalar, holatlar yoki faktlarni ifodalash uchun juda keng qo‘llaniladi.

Qo‘shilish qoidalari:
1. Unli o‘zak + -ㅁ: Agar fe’l/sifat o‘zagi unli bilan tugasa, -ㅁ qo‘shing.
- 자다 (uxlamoq) → 잠 (uyqu)
- 기쁘다 (xursand bo‘lmoq) → 기쁨 (quvonch, baxt)

2. Undosh o‘zak + -음: Agar o‘zak undosh bilan tugasa, -음 qo‘shing.
- 먹다 (yemoq) → 먹음 (yeyish, yeyish jarayoni)
- 좋다 (yaxshi bo‘lmoq) → 좋음 (yaxshilik)

3. ㄹ o‘zagi → ㄹ ni tushirib qoldiring + -ㅁ: Agar o‘zak ㄹ bilan tugasa, -ㅁ qo‘shishdan oldin ㄹ tushirib qoldiriladi.
- 살다 (yashamoq) → 삶 (hayot)
- 만들다 (yaratmoq) → 만듦 (yaratish, yaratilish)

-ㅁ/음 vs. -기
Ikkalasi ham nominalizator bo‘lsa-da, ular o‘ziga xos nozik farqlarga ega:

  • -ㅁ/음: Ko‘pincha aniq natija, holat, fakt yoki mavhum tushunchani anglatadi. U statikroq tuyuladi va rasmiy yoki adabiy kontekstlarda keng tarqalgan. Buni mustaqil ot yaratish deb tasavvur qiling.
  • -기: Ko‘pincha harakat yoki jarayonning o‘zini anglatadi. U dinamikroq tuyuladi va kundalik nutqda hamda -기 때문에 (qilgani uchun) yoki -기 시작하다 (qilishni boshlamoq) kabi turli grammatik qoliplarda keng qo‘llaniladi.

Masalan, '꿈을 이룸' 'orzu ro‘yobi' (fakt/natija) degan ma’noni anglatadi, '꿈을 이루기' esa 'orzuni ro‘yobga chiqarish' (jarayon/harakat) degan ma’noni bildiradi.

Misollar (5)

  1. 그의 죽음은 모두에게 큰 슬픔이었다.

    His death was a great sadness to everyone.

    So‘zma-so‘z: Uning o‘limi barcha uchun katta qayg‘u edi.

    Bu yerda 죽다 (o‘lmoq) 죽음 (o‘lim) ga, 슬프다 (qayg‘uli bo‘lmoq) esa 슬픔 (qayg‘u) ga aylanadi. Ikkalasi ham ushbu qolip yordamida otga aylantirilgan.

  2. 도움이 필요하시면 연락주세요.

    If you need help, please contact us.

    So‘zma-so‘z: Agar yordam kerak bo‘lsa, biz bilan bog‘laning.

    돕다 (yordam bermoq) 도움 (yordam) so‘ziga aylantirilgan. Bu shakl e’lonlar va rasmiy xabarlarda juda keng tarqalgan.

  3. 저는 그림 그리기를 좋아하지만, 좋은 그림을 보는 것도 좋아해요.

    I like drawing pictures, but I also like looking at good pictures.

    Bu misol ikki nominalizator o‘rtasidagi farqni ko‘rsatadi. '그리기' (-기) chizish harakatini anglatadi. '그림' esa tarixan 그리다 + -ㅁ dan kelib chiqqan mustaqil ot bo‘lib, chizish natijasini (rasm) anglatadi.

  4. 최선을 다했음에 후회는 없습니다.

    I have no regrets in having done my best.

    So‘zma-so‘z: Bor kuchimni sarflaganimdan afsuslanmayman.

    Bu o‘tgan zamon -았/었- qo‘shimchasi o‘tgan zamon harakatini otga aylantirish uchun -음 bilan birlashgan ilg‘or foydalanish usulini ko‘rsatadi: 다했다 → 다했음.

  5. 인생은 앎과 모름의 연속이다.

    Life is a continuation of knowing and not knowing.

    So‘zma-so‘z: Hayot bilish va bilmaslikning davomi.

    알다 (bilmoq) 앎 (bilim/bilish) ga, 모르다 (bilmaslik) esa 모름 (bilmaslik) ga aylanadi. Bu qolipning mavhum tushunchalar uchun ishlatilishini ko‘rsatadi.

Ko‘p uchraydigan xatolar

  • -기 tabiiyroq bo‘lgan holatlarda, ayniqsa davomli mashg‘ulotlar yoki sevimli mashg‘ulotlar uchun -ㅁ/음 dan foydalanish.

    제 취미는 책 읽음입니다.
    제 취미는 책 읽기입니다.

    Sevimli mashg‘ulot yoki biror narsa qilishning umumiy jarayoni haqida gapirganda, -기 standart tanlov hisoblanadi. '읽음' juda rasmiy va statik eshitiladi, xuddi o‘qish jarayonining o‘zidan ko‘ra, bir marta bajarilgan yakuniy harakatni anglatgandek.

  • -ㅁ qo‘shishdan oldin o‘zakdagi ㄹ ni tushirib qoldirishni unutish.

    그것을 만들음에 시간이 오래 걸렸다.
    그것을 만듦에 시간이 오래 걸렸다.

    Agar fe’l yoki sifat o‘zagi ㄹ bilan tugasa, -ㅁ qo‘shishdan oldin ㄹ tushirib qoldiriladi. Shuning uchun, 만들다 so‘zi 만들음 emas, balki 만듦 bo‘ladi.

Qanday bog‘lanadi

Avval buni o‘rganing

Bu qolipdagi so‘zlar

-ㅁ