-았/었더니
When I Did, After Doing
-았/었더니 මගින් කථිකයා කළ අතීත ක්‍රියාවක් සහ ඉන් පසු ලැබුණු ප්‍රතිඵලයක් හෝ සොයාගැනීමක් සම්බන්ධ කරයි. මෙහි අර්ථය 'මම X කළා, ඉන්පසු මට Y හමු වුණා/වැටහුණා' හෝ 'මම X කළ නිසා Y සිදු වුණා' යන්නයි.
එය ක්‍රියා කරන ආකාරය
-았/었더니 යනු කථිකයා විසින් සිදු කළ අතීත ක්‍රියාවක් සහ ඉන් පසු ලැබුණු ප්‍රතිඵලයක් හෝ සොයාගැනීමක් සම්බන්ධ කිරීමට ක්‍රියා පද මූලයකට එකතු වන සම්බන්ධක අවසානයකි. පළමු වාක්‍ය ඛණ්ඩය සැමවිටම අතීත කාලයෙන් තිබිය යුතු අතර, කර්තෘවරයා කථිකයා ('මම' හෝ 'අපි') විය යුතුය.
මෙහි ප්‍රධාන කාර්යයන් දෙකකි:
1. සොයාගැනීම හෝ නව තත්ත්වය
කථිකයා යම් ක්‍රියාවක් සිදු කරන අතර, එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස නව කරුණක් හෝ තත්ත්වයක් සොයා ගනී. පළමු වාක්‍ය ඛණ්ඩයේ කර්තෘ කථිකයා වුවද, දෙවන වාක්‍ය ඛණ්ඩයේ කර්තෘ වෙනස් විය හැක.
- 오랜만에 고향에 갔더니 많은 것이 변해 있었어요. (මම බොහෝ කාලයකට පසු මගේ ගමට ගිය අතර, බොහෝ දේ වෙනස් වී ඇති බව සොයා ගත්තෙමි.)
- 창문을 열었더니 시원한 바람이 들어왔어요. (මම ජනේලය විවෘත කළ අතර, සිසිල් සුළඟක් ඇතුළු විය.)
2. හේතුව සහ ප්‍රතිඵලය
කථිකයාගේ අතීත ක්‍රියාව දෙවන වාක්‍ය ඛණ්ඩයේ විස්තර කර ඇති ප්‍රතිඵලයට සෘජු හේතුව වේ. මෙම අවස්ථාවේදී, වාක්‍ය ඛණ්ඩ දෙකෙහිම කර්තෘ සාමාන්‍යයෙන් කථිකයා වේ.
- 어제 늦게 잤더니 오늘 너무 피곤해요. (ඊයේ රෑ ප්‍රමාද වී නිදාගත් නිසා අද මට ඉතා වෙහෙසයි.)
- 매일 운동했더니 건강이 좋아졌어요. (මම දිනපතා ව්‍යායාම කළ නිසා මගේ සෞඛ්‍යය දියුණු විය.)
සංයෝජනය:
මෙය සෑදෙන්නේ ක්‍රියා පද මූලයට -았/었- එකතු කර, ඉන්පසු -더니 එකතු කිරීමෙනි.
- ㅏ හෝ ㅗ වලින් අවසන් වන ක්‍රියා පද මූල + -았더니 (උදා: 가다 → 갔더니, 보다 → 봤더니)
- වෙනත් ස්වර වලින් අවසන් වන ක්‍රියා පද මූල + -었더니 (උදා: 먹다 → 먹었더니, 열다 → 열었더니)
- 하다 ක්‍රියා පද → 했더니 (උදා: 공부하다 → 공부했더니)
වැදගත් වෙනස: -았/었더니 සහ -더니
මෙය ඉතා වැදගත් කරුණකි. -았/었더니 භාවිතා කරනුයේ කථිකයාගේ ක්‍රියාවන් සඳහා පමණි (පළමු පුද්ගලයා). ඊට ප්‍රතිවිරුද්ධව, -더니 භාවිතා කරනුයේ කථිකයා වෙනත් අයෙකුගේ හෝ දෙයක ක්‍රියාවක් හෝ තත්ත්වයක් නිරීක්ෂණය කරන විටය (තුන්වන පුද්ගලයා).
- මම හොඳින් ඉගෙන ගත්තා, ඉන්පසු මම සමත් වුණා. → 제가 열심히 공부했더니 합격했어요. (නිවැරදි)
- මගේ මිතුරා හොඳින් ඉගෙන ගත්තා, ඉන්පසු ඔහු සමත් වුණා. → 친구가 열심히 공부하더니 합격했어요. (නිවැරදි, -더니 භාවිතා කරමින්)
උදාහරණ (4)
- 어제 운동을 열심히 했더니 오늘 몸이 아파요.
I exercised hard yesterday, so my body aches today.
වචනයෙන් වචනය: ඊයේ වෙහෙස මහන්සි වී ව්‍යායාම කළා, ඒ නිසා අද ඇඟට අමාරුයි.
මෙය සෘජු හේතු-ඵල සම්බන්ධයක් පෙන්වයි. කථිකයාගේ ක්‍රියාව (ව්‍යායාම කිරීම) නිසා ප්‍රතිඵලය (ඇඟට අමාරු වීම) ඇති විය.
- 오랜만에 친구에게 전화했더니 번호가 바뀌었어요.
I called my friend for the first time in a while and found out their number had changed.
වචනයෙන් වචනය: බොහෝ කාලයකට පසු මම මිතුරාට කතා කළා, එවිට අංකය වෙනස් වී ඇති බව දැනගත්තා.
මෙය සොයාගැනීමක් පෙන්වයි. කථිකයාගේ ක්‍රියාව (ඇමතීම) නිසා නව කරුණක් (අංකය වෙනස් වීම) දැනගැනීමට ලැබුණි.
- 백화점에 갔더니 세일을 하고 있었어요.
I went to the department store and discovered they were having a sale.
වචනයෙන් වචනය: මම දෙපාර්තමේන්තු ගබඩාවට ගියා, එවිට එහි වට්ටම් විකිණීමක් සිදුවන බව දැනගත්තා.
මෙය සොයාගැනීමක් පෙන්වයි. කථිකයාගේ ක්‍රියාව (ගබඩාවට යාම) නිසා නව තත්ත්වයක් (වට්ටම් විකිණීමක්) සොයා ගැනීමට හැකි විය.
- 커피를 너무 많이 마셨더니 잠이 안 와요.
I drank too much coffee, so now I can't sleep.
වචනයෙන් වචනය: මම කෝපි ගොඩක් බිව්වා, ඒ නිසා දැන් මට නින්ද යන්නේ නැහැ.
මෙය සෘජු හේතු-ඵල සම්බන්ධයක් පෙන්වයි. කථිකයාගේ ක්‍රියාව (කෝපි බීම) නිසා ප්‍රතිඵලය (නින්ද නොයාම) ඇති විය.
පොදු වැරදි
පළමු ක්‍රියාවේ කර්තෘ කථිකයා නොවන විට -았/었더니 භාවිතා කිරීම.
වෙනස් තේරුමක්동생이 밥을 많이 먹었더니 배탈이 났어요.동생이 밥을 많이 먹더니 배탈이 났어요.-았/었더니 භාවිතා කරනුයේ කථිකයා ('මම') පළමු ක්‍රියාව සිදු කරන විට පමණි. වෙනත් අයෙකු (උදාහරණයක් ලෙස 'මගේ සහෝදරයා') කළ ක්‍රියාවක් සහ එහි ප්‍රතිඵලය නිරීක්ෂණය කිරීමට නම්, ඒ වෙනුවට -더니 භාවිතා කළ යුතුය.
පළමු වාක්‍ය ඛණ්ඩයේ විශේෂණ පද සමඟ -았/었더니 භාවිතා කිරීම.
어제 날씨가 좋았더니 기분도 좋아요.어제 날씨가 좋아서 기분이 좋았어요.පළමු වාක්‍ය ඛණ්ඩයෙන් කථිකයා කළ ක්‍රියාවක් විස්තර කළ යුතු බැවින්, එය ක්‍රියා පදයක් විය යුතුය. '날씨가 좋다' (කාලගුණය හොඳයි) යනු තත්ත්වයක් විස්තර කිරීමකි, ක්‍රියාවක් නොවේ. මෙවැනි සරල හේතුවක් ප්‍රකාශ කිරීමට -아/어서 වැනි වෙනත් රටාවක් වඩාත් ස්වාභාවිකය.
එය සම්බන්ධ වන ආකාරය
මුලින්ම මෙය ඉගෙන ගන්න
අදාළ රටා
- -아/어서Because of, therefore
දෙකම හේතුව සහ ප්‍රතිඵලය පෙන්විය හැක. -아/어서 යනු පොදු හේතු සම්බන්ධකයකි. -았/었더니 වඩාත් විශේෂිත වන අතර, ප්‍රතිඵලය කථිකයාගේ පෞද්ගලික අත්දැකීම හෝ ක්‍රියාව නිසා ඇති වූ සෘජු ප්‍රතිඵලයක් හෝ සොයාගැනීමක් බව අවධාරණය කරයි.
මට්ටම 2 - -(으)니까So, because
දෙකම හේතුවක් ප්‍රකාශ කළ හැක. -니까 බොහෝ විට පසුව එන අණක් හෝ යෝජනාවක් සාධාරණීකරණය කිරීමට හේතුවක් සපයයි. -았/었더니 හුදෙක් හේතුවක් පැවසීමට වඩා, කථිකයාගේ ක්‍රියාවෙන් පසු සිදු වූ කාලානුක්‍රමික අනුපිළිවෙල සහ සොයාගැනීම/ප්‍රතිඵලය කෙරෙහි වැඩි අවධානයක් යොමු කරයි.
මට්ටම 3 - -다가 보니까계속해서 무언가를 하다가
ක්‍රියාවකින් පසු සොයාගැනීමක් සම්බන්ධ වීමෙන් සමාන වේ. -다가 보니까 යනු යම් ක්‍රියාවක් දිගටම කිරීමෙන් පසු සොයාගැනීමක් සිදු වූ බව අඟවයි, නමුත් -았/었더니 හුදෙක් අවසන් වූ අතීත ක්‍රියාවක් සහ ඉන් පසු සිදු වූ සොයාගැනීමක් හෝ ප්‍රතිඵලයක් සම්බන්ධ කරයි.
මට්ටම 4