-(으)ㄹ지
Czy, jeśli
-ㄹ지 służy do tworzenia zdania podrzędnego wyrażającego niepewność co do przyszłej czynności lub stanu. Działa jak polskie „czy...” i często występują po nim czasowniki takie jak 모르다 (nie wiedzieć), 궁금하다 (być ciekawym) lub 걱정되다 (martwić się).
Jak to działa
Ten wzorzec jest niezbędny do tworzenia pytań zależnych dotyczących przyszłych lub niepewnych sytuacji. Dołącza się go bezpośrednio do tematów czasowników i przymiotników.
Zasady odmiany:
- Tematy zakończone samogłoską lub spółgłoską ㄹ: Dodaj -ㄹ지.
- 가다 (iść) → 갈지
- 만들다 (robić/tworzyć) → 만들지 - Tematy zakończone spółgłoską (z wyjątkiem ㄹ): Dodaj -을지.
- 먹다 (jeść) → 먹을지
- 좋다 (być dobrym/ładnym) → 좋을지
Powszechne użycie:
Najczęściej łączy się go z grupą czasowników odnoszących się do wiedzy, myśli lub uczuć dotyczących niepewnej części zdania:
- -ㄹ지 모르다/알다: (nie) wiedzieć, czy...
- 회의가 언제 끝날지 아무도 몰라요. (Nikt nie wie, kiedy skończy się spotkanie.) - -ㄹ지 궁금하다: być ciekawym, czy...
- 그 사람이 제 선물을 좋아할지 궁금해요. (Ciekawi mnie, czy tej osobie spodoba się mój prezent.) - -ㄹ지 걱정되다: martwić się, czy...
- 혼자 여행할 수 있을지 걱정돼요. (Martwię się, czy poradzę sobie z samotną podróżą.) - -ㄹ지 고민하다/생각하다: zastanawiać się/myśleć, czy...
- 이사를 갈지 말지 고민 중이에요. (Zastanawiam się, czy się przeprowadzić, czy nie.)
Przypuszczenia dotyczące przeszłości:
Możesz także wyrazić przypuszczenie co do minionego wydarzenia, używając -았/었을지.
- 그가 시험에 합격했을지 모르겠어요. (Nie wiem, czy zdał egzamin.)
Ten wzorzec jest kluczową częścią szerszej konstrukcji -ㄴ/는/ㄹ지 알다/모르다, służącej do wyrażania spraw przyszłych i przypuszczalnych, podczas gdy -ㄴ/는지 stosuje się do faktów z teraźniejszości lub przeszłości.
Przykłady (5)
- 내일 날씨가 좋을지 모르겠어요.
Nie wiem, czy jutro będzie ładna pogoda.
Słowo po słowie: Jutro pogoda-jest dobra-czy nie wiem.
- 점심에 뭘 먹을지 아직 못 정했어요.
Jeszcze nie zdecydowałem, co zjeść na obiad.
Słowo po słowie: Na obiad co zjeść-czy jeszcze nie zdecydowano.
- 이 옷이 저한테 맞을지 한번 입어 볼게요.
Przymierzę te ubrania, żeby sprawdzić, czy będą na mnie pasować.
Dosłownie: „Założę je raz na próbę (żeby zobaczyć), czy te ubrania będą na mnie pasować”.
- 그 사람이 올지 안 올지 아무도 몰라요.
Nikt nie wie, czy ta osoba przyjdzie, czy nie.
Słowo po słowie: Ta osoba przyjdzie-czy nie przyjdzie-czy nikt nie wie.
- 어느 대학교에 가야 할지 고민이에요.
Martwię się, na jaką uczelnię pójść.
Słowo po słowie: Na który uniwersytet-musieć pójść-czy jest zmartwieniem.
Częste błędy
Myślenie, że końcówki -ㄹ지 nie można używać z czasownikiem 말하다 — a można.
Inne znaczenie내가 갈지 안 갈지 이따가 알려 줄게.제가 뭘 도와줄지 말해 주세요.Zdanie „제가 뭘 도와줄지 말해 주세요” („Powiedz mi, w czym mogę pomóc”) jest w pełni naturalne: to pytanie zależne dotyczące niezdecydowanej czynności z -(으)ㄹ지 + 말하다. Nie traktuj tego jako błędu. Warto natomiast zwrócić uwagę na różnicę między -(으)ㄹ지 (czy/co zrobić) a -(으)ㄹ게 (obietnica ze strony mówiącego: 내가 갈게).
Używanie -ㄹ지 do faktów z teraźniejszości lub przeszłości, gdzie należy użyć -ㄴ/는지.
Inne znaczenie지금 밖에 누가 있을지 알아요?지금 밖에 누가 있는지 알아요?Konstrukcja -ㄹ지 służy do wyrażania przyszłych możliwości lub przypuszczeń. Aby zapytać o obecny, istniejący fakt (kto teraz jest na zewnątrz), należy użyć -ㄴ/는지. Błędne zdanie oznacza „Czy wiesz, kto może być teraz na zewnątrz?”, co jest pytaniem o możliwość, a nie o teraźniejszy fakt.
Jak to się łączy
Najpierw poznaj to
Powiązane wzorce
- -ㄴ/는/ㄹ지 알다/모르다(Nie) wiedzieć, czy
Konstrukcja -ㄹ지 jest elementem tego szerszego wzorca, który odpowiada za niepewność dotyczącą przyszłości lub przypuszczeń. Ten wzorzec pokazuje najczęstsze użycie -ㄹ지, czyli pełnienie funkcji dopełnienia czasowników takich jak 알다 (wiedzieć) i 모르다 (nie wiedzieć).
Poziom 4 - -(으)ㄹ까Czyżby, Zastanawiam Się
Obie formy wyrażają zastanawianie się lub przypuszczenie. Jednak -ㄹ까 to zazwyczaj końcówka zdania używana do zadania pytania lub w rozmowie z samym sobą (np. „비가 올까?” – Ciekawe, czy będzie padać?). Z kolei -ㄹ지 wplata tę samą niepewność w dłuższą wypowiedź (np. „비가 올지 모르겠어요” – Nie wiem, czy będzie padać).
Poziom 2 - -(으)ㄹ까 봐Z obawy, że...
Obie formy dotyczą niepewności co do przyszłości. Konstrukcja -ㄹ까 봐 jest bardziej szczegółowa i wyraża obawę przed negatywnym skutkiem („ze strachu, że...”). Zdanie „시험에 떨어질지 걱정돼요” (Martwię się, czy obleję) jest bardzo podobne do „시험에 떨어질까 봐 걱정돼요” (Martwię się ze strachu, że obleję).
Poziom 3 - -ㄴ지/는지Whether, if
Jest to odpowiednik -ㄹ지 w wyrażaniu niepewności. O ile -ㄹ지 stosuje się do przyszłych czynności lub przypuszczeń, o tyle -ㄴ/는지 służy do opisywania czynności teraźniejszych, obecnych stanów lub wydarzeń z przeszłości. Na przykład: „어디로 갈지 몰라요” (Nie wiem, dokąd pójdziemy) vs. „어디로 가는지 몰라요” (Nie wiem, dokąd teraz idzie).
Poziom 3