-아/어서는 안 되다
Must not, should not
-아/어서는 안 되다 wyraża zakaz, co oznacza „nie wolno”, „nie powinno się” lub „jest to niedozwolone”.
Jak to działa
Ta konstrukcja to formalny i często dobitny sposób wyrażania zakazu. Powszechnie spotyka się ją w pisemnych regulaminach, ostrzeżeniach i oficjalnych wypowiedziach.
Odmiana:
1. Temat czasownika/przymiotnika kończy się na ㅏ lub ㅗ: dodaj -아서는 안 되다.
- 가다 → 가서 + 는 안 되다 → 가서는 안 되다
- 보다 → 봐서 + 는 안 되다 → 봐서는 안 되다
2. Temat czasownika/przymiotnika kończy się na jakąkolwiek inną samogłoskę: dodaj -어서는 안 되다.
- 먹다 → 먹어서 + 는 안 되다 → 먹어서는 안 되다
- 읽다 → 읽어서 + 는 안 되다 → 읽어서는 안 되다
3. Czasowniki z 하다: zmieniają się w 해서는 안 되다.
- 공부하다 → 공부해서 + 는 안 되다 → 공부해서는 안 되다
Porównanie z podobnymi konstrukcjami:
- W porównaniu z -면 안 되다: Obie formy oznaczają „nie wolno”. Konstrukcja -면 안 되다 jest częstsza w codziennych rozmowach. -아/어서는 안 되다 ma często mocniejszy, bardziej formalny wydźwięk, wskazując, że samo działanie jest niedopuszczalne. Często używa się jej w oficjalnych przepisach lub zasadach moralnych.
- W porównaniu z -지 말다 (np. -지 마세요): -지 말다 to bezpośredni zakaz w trybie rozkazującym, mówiący komuś, by czegoś nie robił. Z kolei -아/어서는 안 되다 to stwierdzenie opisujące, co jest dozwolone, a co nie. Na przykład na tabliczce informacyjnej przeczytasz „들어가서는 안 됩니다” (Nie wolno wchodzić), podczas gdy do znajomego powiesz „들어가지 마” (Nie wchodź).
Przykłady (4)
- 박물관 안에서 사진을 찍어서는 안 됩니다.
You must not take pictures inside the museum.
Słowo po słowie: Inside the museum, taking pictures is not okay.
- 다른 사람의 물건을 함부로 만져서는 안 돼요.
You shouldn't touch other people's belongings carelessly.
Słowo po słowie: Other people's belongings carelessly touching is not okay.
- 어떤 경우에도 거짓말을 해서는 안 된다.
You must not lie under any circumstances.
Słowo po słowie: In any case, lying is not okay.
Ten przykład pokazuje silny zakaz moralny, co jest częstym zastosowaniem tej konstrukcji.
- 아무리 화가 나도 폭력을 사용해서는 안 되지요.
No matter how angry you get, you must not use violence, of course.
Słowo po słowie: However angry you get, using violence is not okay.
Częste błędy
Pomijanie partykuły '는'.
여기서 수영해서 안 돼요.여기서 수영해서는 안 돼요.Partykuła „는” to kluczowy element tej konstrukcji gramatycznej. Jest to partykuła tematu, więc wzorzec oznacza dosłownie: „jeśli chodzi o zrobienie tego w ten sposób, to nie jest w porządku”. Chociaż w bardzo swobodnej mowie bywa pomijana, jej dodanie jest w pełni poprawne gramatycznie i stanowi standard.
Użycie -아서는 po temacie, którego ostatnią samogłoską nie jest ㅏ ani ㅗ.
교실에서 음식을 먹아서는 안 돼요.교실에서 음식을 먹어서는 안 돼요.Ostatnią samogłoską w 먹 jest ㅓ, a nie ㅏ czy ㅗ, dlatego poprawna końcówka to -어서는, a nie -아서는. Tylko tematy z ostatnią samogłoską ㅏ lub ㅗ łączą się z -아서는, tak jak w 봐서는 i 앉아서는.
Jak to się łączy
Najpierw poznaj to
Powiązane wzorce
- -(으)면 안 되다Must Not, Should Not
Bardzo podobny i częściej stosowany wzorzec wyrażający zakaz. Forma -아/어서는 안 되다 jest zazwyczaj bardziej oficjalna i powszechnie spotykana w regulaminach oraz zasadach moralnych.
Poziom 3 - -지 말다Zakaz wykonywania czynności
To jest forma negatywnego trybu rozkazującego, używana do bezpośredniego nakazania komuś, aby czegoś nie robił (np. -지 마세요). -아/어서는 안 되다 to deklaratywne stwierdzenie o zasadzie lub tym, co jest dozwolone, a nie bezpośredni rozkaz.
Poziom 1 - -아/어야 되다/하다Have to, must
To przeciwieństwo -아/어서는 안 되다. Wyraża obowiązek lub konieczność („musieć zrobić”). Uczenie się ich razem pomaga zrozumieć koncepcje zakazu i obowiązku.
Poziom 3