은/는
Тақырыптық көрсеткіш
은/는 — тақырыпты белгілейтін бөлшек. Дауысты дыбыстан кейін 는 (사과 + 는), ал дауыссыз дыбыстан кейін 은 (책 + 은) қолданыңыз.
Қалай жұмыс істейді
은/는 — корей тіліндегі ең негізгі бөлшектердің бірі. Ол сөйлемнің не туралы екенін (тақырыпты) көрсету үшін зат есімдерге жалғанады. Оны көбінесе «...ке келетін болсақ» немесе «...туралы айтсақ» деп аударуға болады.
Жалғану ережелері:
Қолданылатын форма зат есімнің дауысты немесе дауыссыз дыбысқа аяқталуына байланысты.
- Дауыссыз дыбысқа аяқталатын зат есімдер + 은
책 + 은 → 책은 (Кітап)
학생 + 은 → 학생은 (Студент) - Дауысты дыбысқа аяқталатын зат есімдер + 는
저 + 는 → 저는 (Мен)
사과 + 는 → 사과는 (Алма)
Негізгі қызметтері:
1. Тақырыпты енгізу
Жаңа тақырыпты енгізу немесе бір нәрсе туралы жалпы, нақты мәлімдеме жасау үшін 은/는 қолданыңыз.
Мысал: 저는 학생입니다. (Мен студентпін.)
Мұнда '저' (мен) — біз сөйлесетін тақырып.
2. Салыстыруды көрсету
은/는 екі нәрсені салыстыру үшін де қолданылады. Осылай қолданғанда, ол айырмашылыққа баса назар аударады.
Мысал: 사과는 맛있어요. 그런데 바나나는 맛없어요. (Алма дәмді. Бірақ банан дәмсіз.)
사과 мен 바나나 екеуіне де 는 қолдану олардың арасындағы салыстыруды көрсетеді.
Тақырып vs. Бастауыш (이/가)
Жаңадан бастаушылар үшін бұл күрделі тұс. Оны былай түсініңіз:
- 은/는 (Тақырып): 'X-ке келетін болсақ...' (Жалпы тақырыпты белгілейді)
- 이/가 (Бастауыш): 'X — сол әрекетті жасаушы...' (Нақты әрекет иесін анықтайды)
Бұл айырмашылықты тілді тереңірек меңгерген сайын жақсырақ түсінесіз.
Мысалдар (4)
- 저는 학생입니다.
I am a student.
Сөзбе-сөз: I-topic student am.
Мұнда '저' (мен) сөйлемнің тақырыбы ретінде енгізілген. 저 дауысты дыбысқа аяқталғандықтан, 는 қолданылды.
- 이 책은 재미있어요.
This book is interesting.
Сөзбе-сөз: This book-topic is interesting.
Тақырып — 'бұл кітап'. 책 (кітап) дауыссыз дыбысқа (ㄱ) аяқталғандықтан, 은 қолданылды.
- 오늘은 날씨가 좋아요.
The weather is nice today.
Сөзбе-сөз: Today-topic weather-subject is good.
'오늘' (бүгін) — негізгі тақырып. Сөйлем осы күндегі ауа райы туралы ақпарат береді.
- 형은 키가 커요. 동생은 키가 작아요.
My older brother is tall. My younger sibling is short.
Сөзбе-сөз: Older brother-topic height-subject is big. Younger sibling-topic height-subject is small.
Бұл мысал салыстыруды көрсетеді. '형' (аға) және '동생' (іні/қарындас) екеуіне де 은 қолданылып, олардың бойындағы айырмашылыққа назар аударылған.
Жиі кездесетін қателер
'Кім' немесе 'не' деп сұрағанда 이/가 орнына 은/는 қолдану.
누구는 왔어요?누가 왔어요?'Кім келді?' деген сияқты сұрақ қойғанда, сіз әрекетті жасаған нақты бастауышты анықтауға тырысасыз. Сондықтан 이/가 бастауыш көрсеткішін қолдану керек. 은/는 қолдансаңыз, «Кімге келетін болсақ, ол келді ме?» деген сияқты табиғи емес мағына береді.
Әр сөйлемде тақырып пен бастауышты шатастыру.
Басқа мағына어제 영화는 봤어요.어제 영화를 봤어요.'Мен кеше кино көрдім' сөйлемінде кино — тақырып емес, 'көру' етістігінің толықтауышы. Сондықтан оны 을/를 толықтауыш көрсеткішімен белгілеу керек. '영화는' сөзін тек салыстырғанда ғана қолданасыз, мысалы: '영화는 봤지만, 책은 안 읽었어요' (Киноны көрдім, бірақ кітапты оқымадым).
Қалай байланысады
Байланысты үлгілер
- 이/가Бастауыш жалғауы
이/가 — бастауыш көрсеткіші, ал 은/는 — тақырыптық көрсеткіш. Олар жиі шатастырылады. 이/가 әрекетті кімнің немесе ненің жасағанын анықтаса, 은/는 әңгіменің жалпы тақырыбын белгілейді немесе салыстыруды көрсетеді.
1-деңгей - 을/를Object Marker
을/를 — толықтауыш көрсеткіші. 은/는 тақырыпты (сөйлемнің не туралы екенін) белгілесе, 을/를 етістіктің әрекетін қабылдайтын зат есімді белгілейді.
1-деңгей - 핵심 문장 조사
은/는 — корей тіліндегі бастауыш көрсеткіші 이/가 және толықтауыш көрсеткіші 을/를 сияқты негізгі сөйлем бөлшектерінің бірі. Осы үшеуін түсіну қарапайым сөйлемдер құрау үшін өте маңызды.
Негіздер - 이다Болу етістігі
Тақырыптық көрсеткіш 은/는 тақырып туралы фактілерді немесе анықтамаларды айту үшін 이다 ('болу') етістігімен өте жиі қолданылады. Мысалы, '저는 학생입니다' (Мен студентпін).
1-деңгей - 이/가 / 은/는주어와 주제 조사
Тақырыптық көрсеткіш пен бастауыш көрсеткішін қашан таңдау керектігін түсіндіретін пайдалы салыстыру.
2-деңгей
Келесіде үйреніңіз
Осы үлгіге сүйенетін үлгілер.