Ukraynacada кавун karpuz demek, kavunun Ukraynacası ise диня. кавун Ukraynacaya bir Türk dilinden geçmiş ve Türkçedeki kavun ile aynı kökten geliyor, anlamı ise ayrılmış. Ukraynaca ile Türkçe akraba değil, ama birkaç ortak kelime ve tanıdık harf, Türkçe bilen biri için ilk adımları kolaylaştırıyor.
İşi en çok kolaylaştıran şey ise okumayı, dinlemeyi, kelime aramayı ve tekrarı tek bir yerde yapabilmek.
Daha ilk günden işine yarayacak iki şey var.
- Yedi harfА, К, М, О, Т, І ve Е Latin harflerine benziyor ve Türkçedeki seslerle okunuyor; yalnızca І büyük harfte Türkçedeki noktasız I'ya benzer ama noktalı i gibi okunur. Geri kalan harfleri kursla öğrenirsin.
- Okunduğu gibi yazılırTürkçede olduğu gibi Ukraynacada da bir harf genellikle tek bir sesi gösterir. Bir kelimeyi harf harf okuyabilirsin.
Türkçede olmayan iki şey zaman ister.
- Üç cinsiyetTürkçede cinsiyet ayrımı yok: «o» hem erkek hem kadın için kullanılır. Ukraynacada her isim eril, dişil ya da nötrdür; sıfat ve geçmiş zamandaki fiil de ismin cinsiyetine uyar.
- Yedi hâlUkraynacada isimler yedi hâlde çekilir; birine seslenmek için kullanılan hâl de bunlardan biri. Türkçede bir hâl için tek bir ek yeter (-de ya da -da), Ukraynacada ise aynı hâlin sonu ismin türüne göre değişir.
Bubblegum
- Uygulama
- Çeviriler ve açıklamalar (kısmen)
Ukraynaca öğrenmeyi ciddiye alanlar için en iyi uygulama Bubblegum. Neredeyse tamamını anladığın metinlerle ve seslerle öğrenirsin; buna anlaşılır girdi denir.
Yapay zekâ öğretmenin Poppy seviyene uygun Ukraynaca dersi yazar. Dersi okursun, dinlersin; bir kelimeye dokunarak sözlüğüne bakarsın. Kaydettiğin kelimeler sonraki derslerde yeniden karşına çıkar.
- Kiril alfabesi kursu dokuz bölümden oluşuyor ve kurs metni Türkçe.
- Dil bilgisi konularının açıklaması Türkçe, örnek cümleler Ukraynaca.
- Çoğu isme dokunduğunda yedi hâlin tablosu açılır ve biçimlerin üstünde vurgu işareti olur: кни́га, кни́зі.
- Canlı sesli sohbette Poppy'nin söylettiği cümleyi tekrar edersin; o da söyleyişini değerlendirir.
- Dersler her seviye için herkese açık MP3 podcast olarak da yayınlanıyor.
- Net ve canlı yapay zekâ sesleri her dersi sesli okur. Konuşan her kişinin kendi sesi var.
- Kendi Ukraynaca kitaplarını ya da makalelerini derse dönüştüremezsin. Ama bir sayfayı sohbete yapıştırırsan Poppy cümle cümle açıklar.
- Ders metinlerinde vurgu işareti yok. Ama vurguyu sesli okumada duyar, kelime sayfasında görürsün.
- Sana özel yazılan dersler bize maliyet çıkarıyor, o yüzden istediğin kadar ders almak için Bubblegum Pro gerekiyor. Poppy'nin başka öğrenciler için yazdığı dersleri herkes ücretsiz okuyabilir.
- Regenerative Review™
- Kiril alfabesini öğretir
Mobil
Altı adımın hepsi küçük. İstediğin sırayla yap.
- Harfleri öğrenBubblegum'daki Kiril alfabesi kursu dokuz bölümden oluşuyor ve kurs metni Türkçe.
- Seviyeni seçKelimeleri seslendirebiliyorsan 1. seviyeden başla. Basit cümleleri okuyabiliyorsan 2. seviyeye geç.
- Bir dersi dinleÖnce sesi dinle, sonra aynı cümleleri oku. Anlamadığın cümleyi bir kez daha dinle.
- Bir hâl tablosuna bakBir isme dokunduğunda açılan hâl tablosunda yedi hâli ve vurgu işaretini görürsün.
- Birkaç kelime kaydetKaydettiğin kelimeler yeni derslerin içinde yeniden karşına çıkar.
- Biriyle konuşHaftada birkaç kez bir insanla ya da canlı sesli sohbette Poppy'yle birkaç cümle söyle.
Türkçe anlatan kaynaklarla başlarsan çeviri aramazsın.
| Kaynak | Ne sunar |
|---|---|
| 50LANGUAGES | Türkçeden Ukraynacaya 100 ders, web sitesinde ücretsiz |
| Mondly | Ukraynacayı Türkçe anlatımla öğretir |
| uTalk | Ukraynaca kelime ve ifadeleri oyunlarla öğretir, Türkçe sayfası var |
| Ling | Ukraynacayı Türkçeden öğretir |
Önce Kiril alfabesini öğrenmem gerekir mi?
Evet, çünkü Bubblegum'daki Ukraynaca metinler Kiril harfleriyle yazılıyor ve Latin harfli bir okuma seçeneği yok. Harfler göründüğü kadar yabancı değil: yedisi Latin harflerine benziyor. Kalan harfleri kursun sonraki bölümlerinde öğrenirsin.
Yeni başlayan Ukraynacayı hangi uygulamayla öğrenmeli?
Ukraynaca öğrenmeyi ciddiye alıyorsan Bubblegum ile başla. Yapay zekâ öğretmenin Poppy, sevdiğin konularda seviyene uygun dersler yazar. Türkçe anlatan uygulamalar Ukraynaca öğrenme uygulamaları yazısında.
Bubblegum ücretsiz mi?
Evet. Poppy'nin başka öğrenciler için yazdığı dersleri herkes ücretsiz okuyabilir. Sana özel yazılan dersler bize maliyet çıkarıyor, o yüzden istediğin kadar ders almak için Bubblegum Pro gerekiyor.
Kaynaklar
- Wiktionary (İngilizce): кавун (karpuz; bir Türk dilinden, Kırım Tatarcası qavun ve Türkçe kavun ile karşılaştırılıyor)
- Wiktionary (İngilizce): диня (kavun)
- TDK Güncel Türkçe Sözlük: kavun
- TDK Güncel Türkçe Sözlük: karpuz
- Wikipedia (İngilizce): Ukrainian alphabet (33 harf ve sesleri)
- Vikipedi: Ukrayna alfabesi (bir harf genelde bir ses birimi için kullanılır)
- 50LANGUAGES: Türkçe–Ukraynaca (100 ders)
- Mondly: sık sorulan sorular, hangi diller öğrenilebiliyor (Ukraynaca dahil; ana diller arasında Türkçe; İngilizce)
- uTalk: Ukraynaca öğrenin (Türkçe sayfa)
- Ling: sık sorulan sorular (her dil, her dilden öğrenilebiliyor; Ukraynacada yazma dersi yok, konuşma dersleri var; İngilizce)
- Bubblegum: Ukraynaca (Kiril alfabesi kursu ve altı seviye; İngilizce)